Wywiad | Od prostych układów do sztucznej inteligencji. Robotyzacja i lasery na 35-lecie Techniki Spawalniczej

Trzy dekady temu ich pierwszą flotą były prywatne Fiaty 126p, a pierwszą dostawę części zamiennych prezes przywiózł pociągiem w paczce ważącej 35 kg. Dziś wdrażają zaawansowane roboty Panasonic, lasery FANUCI oraz pionierskie w skali Europy Środkowej stanowiska do spawania w próżni. Firma Technika Spawalnicza świętuje wyjątkowy jubileusz 35-lecia (1991–2026). Z tej okazji rozmawiamy z prezesem zarządu, inż. Mirosławem Nowakiem, o technologicznej rewolucji, ekologii w Przemyśle 5.0 oraz o tym, dlaczego maszyny nigdy w pełni nie zastąpią ludzkiego rzemiosła.

Panie Prezesie, 35 lat na rynku (1991–2026) to piękny wiek. Gdyby cofnął się Pan myślami do początków firmy, kiedy spawalnictwo kojarzyło się głównie z ciężką pracą ręczną – co z tamtej perspektywy najbardziej Pana zaskakuje w dzisiejszym portfolio firmy, pełnym robotów Panasonic czy laserów FANUCI?

Procesy spajania, podobnie jak inne dziedziny przemysłu, znajdują się w nieustannym rozwoju. Najbardziej widoczne jest to w obszarze układów sterowania oraz w coraz większej precyzji samych urządzeń. W początkach naszej działalności wszystko opierało się na prostych układach analogowych. Dzisiejsze urządzenia spawalnicze rejestrują i archiwizują każdy parametr. Osoby zarządzające produkcją bezpośrednio z poziomu biura widzą, czy proces przebiega prawidłowo, i mogą na bieżąco porównywać dane chwilowe z wytycznymi zawartymi w kartach WPS (Welding Procedure Specification).

Dzisiaj inżynier spawalnik, oprócz wiedzy z zakresu procesów spajania, musi posiadać zaawansowane kompetencje z obszaru elektroniki i informatyki. Co więcej, stoimy u progu wdrożenia sterowania procesami przez sztuczną inteligencję. Być może na tegorocznych targach ITM INDUSTRY EUROPE w Poznaniu doświadczymy tego w jeszcze większym stopniu.

Brak rąk do pracy to dziś zmora przemysłu. Z drugiej strony oferują Państwo zaawansowane stanowiska zrobotyzowane i coboty. Czy automatyzacja to obecnie jedyna droga ratunku dla wydajności polskich fabryk, czy rzemiosło wciąż ma swoje unikalne miejsce?

Głównymi celami automatyzacji i robotyzacji procesów spajania są poprawa warunków pracy spawacza – poprzez odsunięcie go od uciążliwych dymów, pyłów, gazów oraz szkodliwego działania łuku elektrycznego na wzrok – a także radykalny wzrost produktywności.

Obecnie roboty i coboty doskonale sprawdzają się w produkcji wieloseryjnej. Wciąż jednak istnieje ogromna przestrzeń dla rzemiosła, małych warsztatów oraz firm realizujących produkcję jednostkową lub unikalną małoseryjną. Bardzo dużym segmentem rynku są również przedsiębiorstwa zajmujące się naprawami, remontami i modernizacjami. Jako Technika Spawalnicza obsługujemy zarówno wielkie koncerny, jak i małe przedsiębiorstwa, warsztaty, a nawet firmy jednoosobowe – około połowę naszych odbiorców stanowią właśnie firmy z sektora MŚP.

Warto pamiętać, że automatyzacja ma swoje granice. Trudno sobie wyobrazić, aby robot samodzielnie pospawał cały most na placu budowy. Wszystkie podzespoły, które prefabrykuje robot w halach, człowiek musi później zespolić w gotową konstrukcję.

W ostatnich latach obserwujemy lawinowy wzrost zainteresowania spawaniem i cięciem laserowym – zarówno w wersji ręcznej, jak i zrobotyzowanej czy zautomatyzowanej. Te technologie prezentujemy na naszym stoisku targowym. Oprócz działających urządzeń laserowych przygotowaliśmy prezentację multimedialną pierwszego w Europie Środkowej stanowiska do spawania laserowego w próżni z dodatkiem drutu spawalniczego. Wdrożyliśmy je z powodzeniem na Politechnice Świętokrzyskiej. Ta technologia spełnia najbardziej rygorystyczne wymagania takich branż jak energetyka jądrowa, przemysł kosmiczny, lotnictwo, sektor elektromobilności czy przemysł zbrojeniowy.

Dzisiejszy przemysł stawia na zieloną transformację. W ofercie Techniki Spawalniczej widzimy technologie zeroemisyjne, jak zgrzewanie FSW (Stirweld) czy zaawansowaną filtrowentylację. Jak ekologia i Przemysł 5.0 zmieniają tradycyjne podejście do obróbki i spajania metali?

W pewnym sensie ekologia i zielona transformacja stanowią wyzwanie dla branży spawalniczej, ponieważ nowym firmom coraz trudniej spełnić bardzo rygorystyczne wymagania środowiskowe. Szczególnym przypadkiem są dofinansowania unijne, w których tradycyjne procesy spajania nie są wysoko punktowane.

Na tym tle wyróżnia się technologia FSW (Friction Stir Welding – zgrzewanie tarciowe z przemieszaniem). Jest jedną z nielicznych, która spełnia najostrzejsze normy środowiskowe. Dodatkowo, dzięki możliwości prowadzenia procesu na obrabiarce CNC lub za pomocą robota, jest to rozwiązanie innowacyjne na skalę światową.

Obecnie firma Technika Spawalnicza realizuje projekt z dofinansowaniem unijnym. Dotyczy on możliwości zgrzewania metodą FSW elementów z hutniczych stopów aluminium z komponentami wykonanymi w technologii druku 3D. Sukces tego projektu umożliwi m.in. sprawną produkcję krótkich serii przestrzennych wyrobów wymagających trwałego połączenia. Dotychczas takie detale wykonywało się metodą tradycyjnej obróbki skrawaniem, gdzie nawet 90% materiału wyjściowego stawało się odpadem w postaci wiórów. Nasze rozwiązanie to drastycznie ogranicza.

Słyniecie Państwo z certyfikowanych szkoleń dla branży. Na targowych scenach ITM głośno jest o technologii VR w nauce zawodu. Czy cyfrowe symulacje i gogle VR zastąpią w najbliższych latach tradycyjne, warsztatowe szkolenia młodych spawaczy?

Technologie VR (Virtual Reality), a w szczególności AR (Augmented Reality – rozszerzona rzeczywistość), to tzw. zielone metody szkolenia spawaczy. Znacząco wpływają na obniżenie kosztów edukacji poprzez mniejsze zużycie materiałów dodatkowych oraz ograniczenie ilości gazów i pyłów emitowanych do atmosfery.

Systemy AR, przy minimalnym zapotrzebowaniu na energię elektryczną oraz braku konieczności inwestowania w zaawansowaną filtrowentylację czy specjalistyczną odzież ochronną, doskonale uczą pamięci mięśniowej oraz prawidłowej techniki prowadzenia palnika. Jednak mimo swoich ogromnych zalet, jeszcze przez bardzo długi czas nie zastąpią one w pełni realnego treningu w warunkach warsztatowych.

Jesteście firmą silnie związaną z regionem (Poznań / Komorniki), ale działacie ogólnopolsko. Czym dla Techniki Spawalniczej jest regularna obecność na ITM INDUSTRY EUROPE i czego z okazji tego wyjątkowego, jubileuszowego 35-lecia życzy Pan swoim pracownikom oraz klientom odwiedzającym Wasze stoisko?

Choć Internet jest dziś potężnym narzędziem marketingowym, skomplikowanego systemu spawalniczego nie zamawia się przez sieć. Targi dają klientowi unikalną możliwość bezpośredniego porównania naszej oferty z konkurencją. Kto przedstawi lepsze, bardziej dopasowane rozwiązanie – ten wygrywa kontrakt. Niemniej warto zauważyć, że koszty udziału w takich wydarzeniach targowych stają się dla wystawców coraz większym wyzwaniem.

Z okazji jubileuszu moim pracownikom życzę niegasnącej satysfakcji z podejmowanych wyzwań zawodowych, a naszym klientom – abyśmy technologicznie i biznesowo nigdy ich nie zawiedli.

Warto pamiętać, że dzisiejsza pozycja lidera to efekt 35 lat konsekwentnego rozwoju. W jubileuszowym opracowaniu autorstwa samego prezesa firmy znajdziemy kluczowe kamienie milowe, które idealnie pokazują drogę, jaką przeszedł cały polski przemysł: